HOMS

(Genel Bilgiler)

HOMS (Hydrological Operational Multipurpose System), Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO) tarafından küresel ölçekte hidrolojik uygulamlarla ilgili teknolojilerin ülkelerarasında transferini gerçekleştirmek üzere kurulmuştur.
Sözkonusu teknoloji, hidrolojik aletler, teknik rehberlik yayınları, bilgisayar yazılımları ve diğer malzemeleri kapsamaktadır. HOMS sisteminde transferi yapılan elemanlar geliştirildikleri ülkelerde güvenilir bir şekilde kullanılan ve denenmiş olan ürünlerdir. Sözkonusu ürünler ayrı ayrı HOMS elemanları şeklinde yaklaşık 400 başlık altında toplanmış olup, bu başlıklar konuları itibariyle 16 bölüm halinde sınıflandırılmışdır.
WMO tarafından üye ülkelerin katkılarıyla sürdürülen HOMS Sistemi’ne dahil ülkelerin her birinde birer HOMS Ulusal Referans Merkezi (HNRC) bulunur. Bu merkez, genelde hidrolojik kurumların bünyesinde yer almaktadır. Sözkonusu merkez, HOMS kapsamında ulusal düzeyde çalışılacak konuyu belirlerleyerek bu konuların gelişme aşamalarını izlemek, sistemin sunduğu imkanlardan yaralanmak isteyen kullanıcılara gerekli yardımları sağlamak, ülkedeki HOMS faaliyetlerini koordine etmek ve gelitmeleri ilgili yerlere duyurmakla yükümlüdür.
HOMS, 1981 yılında başlatılmıştır. Şimdiye kadar 3400'den fazla sayıda HOMS elemanının ülkelerarasında transferi gerçekleştirilmiştir. WMO kayıtlarına göre halen 123 ülke bu sistem içinde yer almaktadır.
Dünya Meteoroloji Örgütü (WMO) tarafından yürütülen HOMS sistemiyle, dünyanın herhangi bir yerinde geliştirilen hidrometeorolojik ürünlerden en uygun bir şekilde yararlanabilmemiz mümkün olduğu gibi, kendi bilgi ve birikimlerimizi bu sistemle tanıtmak ve geliştirme olanağı da sözkonusu olmaktadır. HOMS sistemi hakkında genel bilgiler “www.wmo.ch/” adresindeki Internet sayfasında bulunmaktadır.
Türkiye’de HOMS Ulusal Organizasyonu
HOMS konusunda timdiye kadar ülkemizde herhangi bir düzenleme veya oluşumun gerçekleştirilememiş olması ve konunun DSİ Genel Müdürlüğü’ndeki hidrometeorolojik çalışmaları ve Etüd ve Plan Dairesi Başkanlığı’ndaki su kaynaklarıyla ilgili faaliyetleri çok yakından ilgilendirmesi nedeniyle, ülkemizdeki IHP (International Hydrology Programme) resmi temsilciliklerinin görüşü alınarak başlatılan HOMS Ulusal Referans Merkezi (HOMS-URM)’nin oluşturulması çalışmaları, WMO’nun 16/5/1997 tarih ve 23.629/H/NRC sayılı yazıları ekinde HOMS Başvuru Kitabı ve HOMS bilgisayar dosyalarının Genel Müdürlüğümüze ulaşması ile 1997 yılı içinde tamamlanmıştır.
HOMS gibi uluslararası bağlantılı konularda yapılacak çalışmalardan en fazla verimin alınabilmesi için ulusal düzeyde bir işbirliği ortamı ve zemininin oluşturulması gereği bilinmektedir. Bu nedenle, HOMS-URM ve bu merkezle temas halindeki ilgili kurum (EİE, DMİ, Köy Hizmetleri, Afet İşleri ve İller Bankası Genel Müdürlükleri) ile üniversite (ODTÜ, İTÜ, Gazi Üniv., Hacettepe Üniv., 9 Eylül ve Çukurova Üniversitesi Rektörlükleri) temsilciliklerinden oluşan ulusal bir işbirliği modeli oluşturulmuştur .
HOMS Ana Başlıkları
HOMS Sisteminde bulunan ürünler HOMS Başvuru Kitabı’nda aşağıda listesi verilen ana başlıklar altında düzenlenmiştir . Ülkeler arasında en çok transferi gerçekleştirilen ürünlerin yeraldığı bölüm (K) ile simgelen “Mühendislik yapıları ve su kaynakları sistemlerinin dizayn edilmesi ve planlanması amacına dönük hidrolojik analizler” başlıklı bölümdür :

HOMS Ulusal Referans Merkezi’nin Sorumlulukları
HOMS Ulusal Referans Merkezi’nin belli başlı sorumluluk alanları ve fonksiyonları, Dünya Meteoroloji Örgütü tarafından belirlendiği şekliyle, aşağıda sıralanmıştır :